MescitlerMescit·Mekke

İslam'da ilk mescid

İslam'da İlk Mescid, Hz. Ebûbekir'in Mekke'deki evinin bahçesinde, nübüvvetin ilk döneminde inşa ettiği ve bir müslüman tarafından yapılan ilk mescid olma özelliğini taşıyan küçük açık mekândır. Bu yapı, resmi bir dini kurumdan çok şahsi bir ibadet yeri niteliğindeydi; ancak İslam tarihinde mescidin kurumsal çerçevesinin en erken örneği olarak değerlendirilmektedir.

Mescitler

İslam'da ilk mescid

Konum

Mekke, Suudi Arabistan

Harita

Tarihçe

Hz. Ebûbekir es-Sıddîk, nübüvvetin ilk dönemlerinde müslümanlara açık bir ibadet yeri oluşturmak amacıyla evinin bahçesine küçük bir mescid inşa etti. Bu yapı çatısız ya da yarı açık basit bir mekândan ibaretti; dışarıdan geçenler içeriyi görebiliyor ve Hz. Ebûbekir'in namaz kılarken sesini duyabiliyordu. İbn Hişâm'ın aktardığına göre Hz. Ebûbekir Kur'an okurken ya da namaz kılarken sesi dışarıya taşıyor; Kureyş'in ileri gelenleri bu ses karşısında rahatsızlık duyuyordu. Bazı rivayetlere göre Ebûbekir'in bu mescidi, özellikle çocukların ve kadınların etkileceği kaygısıyla Kureyş'i rahatsız ediyordu. Nihayetinde Hz. Ebûbekir, İbn Dağune'nin himayesine girmek zorunda kaldı; onun şartı ise bu mescidin kapatılması ya da daha gizli tutulmasıydı. Bu küçük bahçe mescidinin önemi şudur: İslam tarihinde bir müslümanın kendi gayretiyle yaptığı ilk düzenli ibadet mekânı olma özelliğini taşımaktadır. Mescid-i Nebevî ise hicretten sonra cemaat için inşa edilen ilk büyük mesciddir. [Kaynak: Nebi Bozkurt, "Mescid", TDV İslâm Ansiklopedisi. https://islamansiklopedisi.org.tr/mescid; İbn Hişâm, es-Sîre, I, 372-375.; Buhârî, Sahîhu'l-Buhârî, "Menâkıbü'l-Ensâr", 45.]

Önem ve Rivayetler

Hz. Ebûbekir evinin bahçesine bir mescid inşa etti; dışarıdan geçenler onun namaz kılıp ağladığını görüyor ve Kur'an sesini duyuyordu. Kureyş'in ileri gelenleri bu durumdan rahatsız oldu. (İbn Hişâm, es-Sîre, I, 372-375)