MescitlerMescit·Medine

Gamame (bulut) Mescidi

Gamame Mescidi (Mescid-i Gamâme / بلى الغمامة), Medine'de Hz. Peygamber'in bayram (Eid) namazlarını kıldırdığı ve yağmur duası (istiskā) ettiği musallaya (açık namazgâh) sonradan inşa edilen tarihi mesciddir. 'Gamâme' bulut anlamına gelmekte olup Hz. Peygamber'in yağmur duası sırasında gökyüzünün bulutlanıp yağmur yağdığı rivayetiyle ilişkilidir.

Mescitler

Gamame (bulut) Mescidi

Konum

Medine, Suudi Arabistan

Harita

Tarihçe

Gamame Mescidi, Mescid-i Nebevî'nin batısında, Medine'nin eski çarşı bölgesinin yakınında yer almaktadır. Hz. Peygamber'in, Medine'de Mescid-i Nebevî dışında bayram namazlarını kıldırdığı namazgâh olarak tanınmaktadır. Namazgâhın tarihçesine gelince: Hz. Peygamber, Medine'de bayram namazlarını genellikle mescid dışında açık bir alanda kıldırırdı. Bu alan zamanla "musallâ" olarak anıldı. Hz. Ömer ve sonraki halifeler de bu geleneği sürdürdüler. Mescidin "Gamâme" (bulut) adını alması ise şu rivayete dayanmaktadır: Hz. Peygamber bir kuraklık döneminde bu mekânda istiskā namazı kıldırdı ve yağmur için dua etti. Duasının ardından gökyüzü bulutlanarak yağmur yağdı. Bu mucizevî olay dolayısıyla mescide "Gamâme" (bulut) adı verildi. Bazı rivayetlerde ise Hz. Peygamber'in Vedâ Haccı'ndan dönüşünde bu mekânda hutbe okuyup namaz kıldırdığı sırada üzerinde bir bulutun belirdiği aktarılmaktadır. Mescid, kaynaklarda Hz. Ebûbekir Mescidi, Hz. Ömer Mescidi ve Hz. Ali Mescidi ile birlikte bayram namazlarının kılındığı yerler arasında sayılmaktadır. Adnan Şensoy'un notlarına göre Gamame Mescidi, Hz. Peygamber'in bayram namazlarını kıldırdığı yeri simgelemektedir. Osmanlı döneminde mescid kapsamlı bir biçimde yenilenmiştir. Bugünkü yapı birkaç kubbeli mimari ögesi ve taş duvarlarıyla Osmanlı etkisini taşımaktadır. [Kaynak: "Mesâcid-i Seb'a", TDV İslâm Ansiklopedisi, https://islamansiklopedisi.org.tr/mesacid-i-seba; Nebi Bozkurt, "Gamâme Mescidi", TDV İslâm Ansiklopedisi, https://islamansiklopedisi.org.tr/gamame-mescidi]

Önem ve Rivayetler

Hz. Peygamber'in bayram namazı hakkında şöyle buyurduğu aktarılmaktadır: "Bayram gününde ilk iş namazdan başlamaktır." [Kaynak: Buhârî, "Îdeyn", 6; Müslim, "Îdeyn", 1] --- Hz. Peygamber istiskâ namazı kıldırırken şöyle dua etti: "Allahım! Bizi sulayan, bize hayat veren, bizi yetiştiren yağmuru yağdır. İşe yarar, yakında yağan, bolluk getiren bir yağmur olsun." [Kaynak: Ebû Dâvûd, "İstiskâ", 2; Nesâî, "İstiskâ", 3]