DiğerDiğer·Mekke

Nâile bnt Diik (veya Zeyd) putu

Nâile bnt Zeyd Putu (صنم نائلة), İslam öncesinde Merve tepesine dikilen ve İsâf putuyla birlikte Câhiliye putperestliğinin simgesi olan taş heykeldir. İsâf ile Nâile'nin Kâbe içindeki günah nedeniyle taşa çevrildiği rivayetiyle bağlantılı olarak bu put, zamanla hacıların tapındığı ve kurban sunduğu önemli bir putperestlik merkezine dönüşmüştü.

Diğer

Nâile bnt Diik (veya Zeyd) putu

Konum

Mekke, Suudi Arabistan

Harita

Tarihçe

İsâf ve Nâile putlarının hikâyesi, önceki maddede (İsâf putu) ayrıntılı olarak aktarılmıştır. Nâile bnt Diik (ya da bnt Zeyd), Cürhüm kabilesinden olup İsâf adlı gençle birlikte Kâbe içinde günah işlediği ve bu nedenle Allah tarafından taşa çevrildiği rivayet edilmektedir. Nâile'yi temsil eden bu taş Merve tepesine dikildi; İsâf ise Safâ'da yer aldı. Rivayetlerin bazı versiyonlarında ise her iki taşın Zemzem kuyusunun yanına ya da Kâbe'nin içine konulduğu, zamanla Safâ ve Merve'ye nakledildiği aktarılmaktadır. Câhiliye döneminde bu iki put, aşk ve ibret hikâyesiyle özdeşleşmiş; bu nedenlere dayanan mistik bir saygıyla kuşatılmıştı. Kureyş kabilesi Kâbe'nin hizmetini üstlenirken bu iki putu da korudu. Hacılar onların önünde duruyor ve kurban keserken bu putlara sığınıyordu. Hz. Peygamber Mekke fethinde Kâbe'deki tüm putları —bu ikisi de dahil— ortadan kaldırdı ve Kâbe'yi İslam'ın tevhid anlayışına uygun biçimde arındırdı. [Kaynak: Nebi Bozkurt, Mustafa Sabri Küçükaşcı, "Safâ ve Merve", TDV İslâm Ansiklopedisi. https://islamansiklopedisi.org.tr/safa-ve-merve; Ezrakî, Ahbâru Mekke, I, 88-120.]

Önem ve Rivayetler

"Şüphesiz Safâ ile Merve Allah'ın nişânelerindendir. Kim Beytullah'ı hacceder veya umre yaparsa bu ikisini tavaf etmesinde ona bir günah yoktur..." (el-Bakara, 2/158)