Kayıtbay Kitabesi Babusselam girişinde

Sultan Kayıtbay (ö. 1496), Memlük sultanlarının en önemlilerinden biridir. H. 873-901 (M. 1468-1496) yılları arasında hüküm süren Kayıtbay, Haremeyn'e —yani Mekke ve Medine'ye— çok büyük önem vermiştir. Her iki şehirde pek çok yapı inşa ettiren, su yolları yaptıran ve çeşitli vakıflar kuran bu sultan, aynı zamanda Medine halkını vergilerden muaf tutarak onların yaşam koşullarını iyileştirmiştir. H. 888 (M. 1483) yılında düzenlenen bu kitabede Medine halkı üzerindeki tüm vergilerin kaldırılmasına dair Kayıtbay'ın kararı ilan edilmektedir. Kitabenin Babüsselam —Mescid-i Nebevî'nin en meşhur kapılarından biri— girişine yerleştirilmesi, bu kararın hem kamuoyuna duyurulmasını hem de Hz. Peygamber'in mescidine saygıyla ilişkilendirilmesini sağlamıştır. Bu tür kitabeler, Ortaçağ İslâm dünyasında hukuki ve siyasi kararların halka ilan edilmesinin başlıca yollarından biriydi. Mescid duvarları ve kapı üstleri, hem kalıcılıkları hem de geniş kitlelere ulaşmaları nedeniyle bu tür ilanlar için tercih edilen mekânlardı. [Kaynak: TDV İslâm Ansiklopedisi, "Kayıtbay" maddesi, islamansiklopedisi.org.tr/kaytbay; "Mescid-i Nebevî" maddesi]