Hayber Kalesi Kamus  ‎

Kamûs Kalesi, Hayber'in kalelerinin en büyüğü ve en güçlüsüydü. Bu kale, bölgenin demografik, askerî ve stratejik merkezi konumundaydı; kalenin düşmesi tüm Hayber'in teslimini simgeliyordu. Hz. Peygamber sancağı önce Hz. Ebûbekir'e, ardından Hz. Ömer'e verdi; her iki deneme de büyük çarpışmalarla sonuçlandı ancak kale düşürülemedi. Bunun üzerine Hz. Peygamber şöyle buyurdu: "Bu sancağı yarın, Allah'ı ve Resûlünü seven ve Allah'ın fethi kendisine nasip edeceği birine vereceğim." Ertesi sabah herkes bu şerefe nail olmak umarken Hz. Peygamber "Ali nerede?" diye sordu. Hz. Ali'nin gözlerinde ağrı olduğu söylendi; Hz. Peygamber onu çağırttı, mübarek tükrüğüyle gözlerini meshetti ve sancağı ona verdi. Hz. Ali, Kamûs Kalesi önünde Yahudilerin önde gelen savaşçısı Merhab ile karşılaştı. Merhab at üzerinde "Hayber, benim kahramanlığımı ve silâhımı bilir; aslanım, bana dokunmak isteyenden öç alırım!" diye bağırıyordu. Hz. Ali onunla teke tek dövüşe girdi ve kısa sürede onu öldürdü. Ardından kapıyı söküp kalkan olarak kullandı. Kamûs böylece fethedildi. [Kaynak: "Hayber", TDV İslâm Ansiklopedisi, https://islamansiklopedisi.org.tr/hayber; Buhârî, "Meğâzî", 38]