DiğerDiğer·Mekke

Hacerul-Esved taşı

Hacerülesved (الحجر الأسود / Kara Taş), Kâbe'nin güneydoğu köşesine, zemin seviyesinden yaklaşık 1,5 metre yükseklikte yerleştirilmiş olan, cennetten indirildiği rivayet edilen kutsal taştır. Tavafın başlangıç ve bitiş noktasını belirleyen bu taş, Hz. Peygamber'in 'cennetten indiğinde sütten daha beyazdı; insanların günahları onu karartıncaya kadar' diye nitelendirdiği taştır.

Diğer

Hacerul-Esved taşı

Konum

Mekke, Suudi Arabistan

Harita

Tarihçe

Hacerülesved, Kâbe'nin güneydoğu köşesindeki özel çerçeveye yerleştirilmiş, siyah renkli, oval biçimli ve yaklaşık 30 cm çapında bir taştır. Rivayete göre taş cennetten indirilmiş olup aslında sütten beyazdı; insanların günahları onu zamanla kararttı. Hacerülesved'in Kâbe'ye yerleştirilmesindeki tarihsel olay İslam öncesine uzanmaktadır: Kâbe yenilendiğinde taşı kim yerleştireceği konusunda Kureyş kabileleri arasında anlaşmazlık çıktı. Her kabile bu şerefin kendisine ait olduğunu savundu ve çatışma kaçınılmaz hale geldi. Bunun üzerine o sırada henüz peygamber olmamış genç Muhammed b. Abdullah hakemlik yaptı: Taşı bir örtünün üzerine koydu ve her kabile reisinden örtünün kenarından tutmasını istedi; hep birlikte taşı köşe seviyesine taşıdılar ve son olarak Hz. Muhammed taşı bizzat yerine koydu. Bu çözüm herkesi memnun etti. Hz. Ömer, Hacerülesved'i öperken şöyle dedi: "Sen yalnızca bir taşsın; ne fayda ne de zarar veremezsin. Eğer Resûlullah'ın seni öptüğünü görmeseydim seni öpmezdim." Hz. Peygamber ise tavafta Hacerülesved'i her dönüşte selamlayarak öpmiş ya da işaret etmiştir. Hacerülesved Hz. Abdullah b. Zübeyr döneminde (683-684) ve Karmatîlerin baskını sırasında (930) iki kez parçalanmıştır. Günümüzde taş 8 parça hâlinde, gümüş bir çerçeve içinde bulunmaktadır. [Kaynak: Nebi Bozkurt, "Hacerülesved", TDV İslâm Ansiklopedisi, c. 14, s. 535-537. https://islamansiklopedisi.org.tr/hacerülesved; Buhârî, Sahîhu'l-Buhârî, "Hac", 50.; Müslim, Sahîhu Müslim, "Hac", 251.]

Önem ve Rivayetler

Hz. Peygamber şöyle buyurdu: "Hacerülesved cennetten indi; sütten daha beyazdı. İnsanoğlunun günahları onu kararttı." (Tirmizî, "Hac", 49; Ahmed b. Hanbel, Müsned, I, 307) Hz. Ömer Hacerülesved'e şöyle hitap etti: "Sen yalnızca bir taşsın; ne fayda ne zarar veremezsin. Allah'ın Resûlü'nün seni öptüğünü görmeseydi seni öpmezdim." (Buhârî, "Hac", 50; Müslim, "Hac", 251)