Ebu Gaz kalesi

Ebu Gaz Kalesi, Medine çevresindeki tarihi kale ve tahkimatlı yapılar arasında yer almaktadır. Medine ve çevresinde Yahudi kabilelerine, Ensar'a ve diğer yerel kabile ve gruplara ait pek çok kale bulunmaktaydı; bunlar hem savunma hem de ticari depolama işlevi görüyordu. Bölgenin Osmanlı Hicaz Demiryolu güzergâhına yakın olması, Ebu Gaz Kalesi'nin 19. ve 20. yüzyılda da stratejik önemini koruduğuna işaret etmektedir. Birinci Dünya Savaşı döneminde Lawrence önderliğindeki Arap kuvvetleri, demiryolu güzergâhındaki kale ve savunma yapılarını hem saldırı hem de sığınak amaçlı kullandılar. Kalıntıların büyük bölümü günümüzde harabeye dönmüş ya da tahrip olmuş durumdadır. Bununla birlikte bu tür mekânlar, Hicaz bölgesinin çok katmanlı tarihini anlamamız açısından önemli arkeolojik referans noktaları olmaya devam etmektedir. [Kaynak: TDV İslâm Ansiklopedisi, "Medine" maddesi; Osmanlı Hicaz bölgesi tarihi kaynakları]