Nakışlı kaya (Vadi Asile)

Vadi Âsile ya da el-Âsile Vadisi, Mekke çevresinde bulunan ve arkeolojik açıdan önem taşıyan çok sayıda kaya yazıtına ev sahipliği yapan bir vadidir. Buradaki kitabelerin H. 80 yılı civarında yazıldığı ileri sürülmektedir; bu tarih, İslam'ın ilk yüzyılına tekabül etmektedir. Bu yazıtların dikkat çekici özelliği şudur: Hicaz yazısıyla yazılmış olmalarına karşın henüz noktalama (i'câm) ve hareke (teşkil) işaretleri kullanılmamıştır. Arap yazı tarihinde harflerin noktalanması ve sesli harflerin belirtilmesi sürecinin hicretin ilk yüzyılında yavaş yavaş geliştiği bilinmektedir; bu kitabeler o sürecin somut belgelerinden birini oluşturmaktadır. Kaya yazıtları, İslam döneminin erken dönem seyahatlerini, ticaret güzergâhlarını ve bölge halkının kültürel pratiklerini belgelemektedir. Kitabelerin içeriği genellikle besmele, dua ifadeleri ve kişi adlarından oluşmaktadır. [Kaynak: Nebi Bozkurt, Mustafa Sabri Küçükaşcı, "Mekke", TDV İslâm Ansiklopedisi. https://islamansiklopedisi.org.tr/mekke; Arap Yazıtları Araştırmaları, Kaya Yazıtları Veritabanı (TAIR). https://www.ociana.org]