Kuzah Dağı (tepesi) Rasulullah'ın müzdelife vakfesi yaptığı yer

Kuzah adının "yükselmek, kaptan taşmak" anlamındaki kazh kökünden türediği ve "yüksek" manasına geldiği ya da "gök kuşağındaki renkli çizgi" anlamını taşıdığı belirtilmektedir. Kaynaklarda bu tepenin üzerinde "mikade" adı verilen silindir biçimde bir taşın bulunduğu ve burada çeşitli dönemlerde ışık yakıldığı aktarılmaktadır; Hârûnürreşîd döneminde büyük mumlar, sonraları kandiller kullanılmış, zamanla üzerine yapılar inşa edilmiştir. Câhiliye döneminde Kureyş kabilesi Harem ehli olmaları nedeniyle Arafat'ta vakfe yapmaktan kaçınır; vakfelerini Harem sınırları içindeki Müzdelife'de ve özellikle Kuzah tepesinde yaparlardı. Hz. Peygamber bu câhiliye uygulamasını ortadan kaldırarak vakfeyi Arafat'ta yeniden tesis etmiş ve Müzdelife vakfesini haccın vâcibi olarak belirlemiştir. Vedâ haccında Hz. Peygamber Müzdelife'de sabah namazını kıldıktan sonra devesiyle Kuzah tepesine yaklaştı; kıbleye yönelip tekbir, tehlil ve dua etti; hava iyice aydınlanıncaya kadar orada bekledi, güneş doğmadan önce Mina'ya hareket etti. Bu uygulama, fıkıh âlimleri arasında Müzdelife vakfesinin mümkün olduğunca Kuzah tepesi ya da civarında yapılmasının müstehap olduğu şeklinde yorumlanmıştır. Hz. Ali, Resûlullah'ın Kuzah tepesinde vakfe yaptığını ve "İşte Kuzah, burası vakfe yeridir; bütün Müzdelife de vakfe yeridir" buyurduğunu nakletmiştir (Müsned, I/75, 81, 157; Ebû Dâvûd, "Menâsik", 64). Günümüzde hac imamları bu tepeden ziyade Müzdelife'nin ortasındaki büyük mescidin önünde vakfe yapmaktadır. Buna karşın Kuzah tepesi yakınında vakfe yapmanın daha faziletli olduğu görüşünde olan âlimlerin görüşü kayda değer olmaya devam etmektedir. [Kaynak: Dursun Ali Şeker, "Müzdelife", TDV İslâm Ansiklopedisi. https://islamansiklopedisi.org.tr/muzdelife; Buhârî, Sahîhu'l-Buhârî, "Hac", 99.]