Tarihi Olay YerleriTarihi Olay Yeri·Mekke

Benî Mustalik (Müreysî  Gazvesi‎‎)

Benî Mustalik Gazvesi (Müreysî' Gazvesi), H. 5 / M. 626-627 yılında Hz. Peygamber'in Mekke güney-batısındaki Kudeyd bölgesindeki Müreysî suyu başında, Kureyş'in müttefiki Benî Mustalik kabilesini bozguna uğrattığı sefer olup pek çok önemli olaya zemin hazırlamıştır: Münafıkların fitnesi, Hz. Âişe iftirası (İfk hadisesi) ve Hz. Peygamber'in Hz. Cüveyriye ile evlenerek bir kabilenin tamamının serbest bırakılması bu gazve ile ilişkilidir.

Tarihi Olay Yerleri

Benî Mustalik (Müreysî  Gazvesi‎‎)

Konum

Mekke, Suudi Arabistan

Harita

Tarihçe

Benî Mustalik, Huzâa kabilesine bağlı, Kudeyd bölgesindeki Müreysî suyunun çevresinde yaşayan küçük bir kabileydi. Uhud Gazvesi'nde Kureyş yanında yer aldıktan sonra kabilenin reisi Hâris b. Ebû Dırâr, Müslümanlara saldırmak amacıyla çevre kabileleri de kışkırtmaya başladı. Hz. Peygamber gelen haberleri doğrulamak için Büreyde b. Husayb'ı görevlendirdi; casusun teyidiyle birlikte H. 5 Şaban / M. 626 başında 700 kişilik orduyla sefere çıktı. Müslüman ordusu, casusların tespiti sayesinde düşmana beklenmedik bir anda Müreysî suyu başında baskın yaptı. Benî Mustalik'in büyük çoğunluğu paniğe kapılarak kaçarken kalan kısmı teslim oldu. Ele geçirilen ganimetler ve esirler arasında kabile reisinin kızı Hz. Cüveyriye bint Hâris de bulunuyordu. Hz. Peygamber'in Hz. Cüveyriye ile evlenmesi, kabilenin tamamına eman verilmesini ve serbest bırakılmasını sağladı; bu gelişme kabilenin büyük çoğunluğunun İslam'a girmesiyle sonuçlandı. Gazve dönüşü münafıkların kışkırttığı iki olay patlak verdi. Muhacirlerden Cehcah b. Mes'ûd ile Ensâr'dan Sinan b. Veber arasındaki su kavgasını fırsat bilen münafık Abdullah b. Übey b. Selûl, "Ey Ensâr! Kendi aranızdaki bu insanlara yedirip içirmeyin, dağılıp gitsinler" diyerek kışkırtmaya çalıştı. Bu hadise üzerine Münâfikûn suresi nâzil oldu. Ayrıca Medine'ye dönüş yolculuğunda, Hz. Âişe'nin geride kalmasıyla birlikte münafıkların onu iftirayla töhmet altında bırakma girişimi yaşandı; uzun bir süre sonra Nûr suresinin ilgili âyetleri nâzil olarak Hz. Âişe'nin berâetini açıkladı (İfk hadisesi). [Kaynak: Mustafa Fayda, "Benî Mustaliḳ Gazvesi", TDV İslâm Ansiklopedisi. https://islamansiklopedisi.org.tr/beni-mustalik-gazvesi; Buhârî, Sahîhu'l-Buhârî, "Meğâzî", 31.]

Önem ve Rivayetler

Münâfikûn suresi bu gazve sırasındaki olayların ardından nâzil olmuş; Abdullah b. Übey b. Selûl'ün münafıklığını açıkça ortaya koymuştur: "Onlar, 'Andolsun Medine'ye dönersek, üstün olan zayıf olanı oradan mutlaka çıkaracak' diyorlar. Oysa üstünlük Allah'a, Peygamber'ine ve müminlere aittir..." (el-Münâfikûn, 63/8)