Sahabe EvleriSahabe Evi·Medine

Hediye edilen deve ve hz.Cabir b. Abdullah - Leyletü’l-ba‘îr” (deve gecesi)

İslâm tarihinde 'Leyletü'l-ba'îr' (deve gecesi) olarak anılan tarihi olayın Medine'deki mekânı. Hz. Peygamber, maddi sıkıntı içindeki Hz. Câbir b. Abdullah'ın devesini gazve sırasında satın almış; Medine'ye dönüşte borcunu ödeyip deveyi de ona hediye etmiştir.

Sahabe Evleri

Hediye edilen deve ve hz.Cabir b. Abdullah - Leyletü’l-ba‘îr” (deve gecesi)

Konum

Medine, Suudi Arabistan

Harita

Tarihçe

Câbir b. Abdullah (r.a.), Hz. Peygamber'in en çok sevdiği sahâbîlerden biridir. Hicretten on altı yıl önce Medine'de doğan Câbir, Hazrec kabilesinin Benî Seleme koluna mensuptu. Babası Uhud Gazvesi'nde şehit düştükten sonra babasının on iki çocuğundan sorumlu kalan Câbir'in maddî sıkıntıları hiçbir zaman bitmedi. Zâtürrikā' Gazvesi'nden dönerken Hz. Peygamber, Câbir'in yorgun devesiyle kafilenin gerisinde kaldığını fark etti. Yanına giderek deveye hafifçe dokundu; deve aniden canlandı, öyle ki dizginleri zapt edilemez hale geldi. Sohbet sırasında Hz. Peygamber Câbir'in evlendiğini öğrenince kız mı yoksa dul mu aldığını sordu. Câbir'in dul bir kadınla evlendiğini öğrenince, kardeşlerine bakacak biri olduğu için bu kararın mantıklı olduğunu onayladı. Ardından Hz. Peygamber, maddi sıkıntı içinde olduğunu bildiği Câbir'e bir teklifte bulundu: Devesini satın almak istiyordu. Uzun bir pazarlığın ardından, "Medine'ye ulaşınca teslim alırım" şartıyla deveyi satın aldı. Böylece hem Câbir'in yaya kalmasını önledi hem de onun sıkıntısını gidermek için ince bir yol buldu. Medine'ye varıldığında Câbir deveyi götürdü. Hz. Peygamber önce devesinin bedelini tam olarak ödedi, ardından da "Al, deve senin!" diyerek Câbir'e hediye etti. Bu zarif davranış sahâbeyi derinden etkiledi. O gece "Leyletü'l-ba'îr" yani "deve gecesi" olarak tarihe geçti. Câbir, devenin parasını alıp eve dönerken tanıdık bir Yahudiye rastladı ve olayı anlattı. Yahudi hayretle: "Devenin parasını verdi ve sonra onu da bağışladı mı?" dedi. [Kaynak: TDV İslâm Ansiklopedisi, "Câbir b. Abdullah" maddesi, islamansiklopedisi.org.tr/cabir-b-abdullah; Buhârî, Şurût 4; Müslim, Müsâkât 109]

Önem ve Rivayetler

Hz. Câbir b. Abdullah (r.a.) anlatıyor: "Bir seferde devem çok yorulmuştu, kafileye yetişemiyordum. Hz. Peygamber yanıma geldi ve devemi teşvik etti. Sonra deveyi benden satın almak istedi. 'Medine'de teslim alırım' dedi. Medine'ye varınca deveyi götürdüm, parasını aldım. Sonra 'Al, deve senin!' dedi." Hz. Câbir şöyle dedi: "Devenin parasını alıp eve dönerken tanıdık bir Yahudiye rastladım, olayı anlattım. Hayretle: 'Parasını verdi, üstelik deveyi de mi bağışladı?' dedi." (Buhârî, Şurût 4; Müslim, Müsâkât 109) [Kaynak: Buhârî, el-Câmiu's-Sahîh, Şurût 4; Müslim, el-Câmiu's-Sahîh, Müsâkât 109]